De producten kwamen altijd uit te buurt. Voordat de supermarkten halverwege de vorige eeuw opkwamen, haalden onze voorouders hun eten lokaal bij de kruidenier, de groentenboer en de slager. En uit de natuur. Koelwagens bestonden niet. Mensen aten wat er groeide.

Tegenwoordig komt ons eten met het vliegtuig en de boot. Dankzij Nederlands grote grutter sijpelden Oosterse en Italiaanse recepten onze keukens binnen. We kunnen ons nu niet meer voorstellen dat spaghetti een bijzonder gerecht was en dat de zomerkoninkjes alleen in de zomer te krijgen waren.

Met de komst van de supermarkten veranderde niet alleen wat we aten. Ook de tijd in de keuken nam steeds verder af.  Conserven kwamen in rap tempo op. En heel eerlijk, ik geef toe dat ik grotendeels heb leren koken door op de achterkant van die kant-en-klaar-pakjes de ingrediëntenlijst te lezen en het daarna zelf na te maken. Maar dan vers.

Doordat de supermarkten gingen bepalen wat wij konden kopen, raakten lokale rassen en gewassen in de vergetelheid. We verkozen massaal producten van ver weg boven datgene wat we van dichtbij kunnen halen. En zo staan er nu rassen, gewassen en recepten op uitsterven. Als niemand ze koopt en er geen vraag naar is, wordt het onrendabel om ze te telen, kweken of te groeien. Willen we dus voorkomen rassen, gewassen, produkten en streekgerechten verdwijnen, dan zullen we ze moeten eten. Want zolang er vraag naar is is er reden om het te blijven kweken, laten groeien, maken en verwerken. Je kunt er meteen mee aan de slag.

Om je op weg te helpen, geef ik je hier 3 streekgewassen en -produkten die je vandaag nog kunt halen en eten. EAT THEM TO SAVE THEM!

  1. 1. De Brabantse Bellefleur De boom geeft blozende appeltjes. De appel die gebruikt werd voor Hete Bliksem, een gerecht van gepureerde aardappel met appel.  De opbrengst is niet heel constant en daarmee voor de grootschalige produktie niet interessant. Waar nog geen 100 jaar geleden op menig Brabants boerenerf een bellefleur fleurde, staan ze nu nog bij een aantal enthousiastelingen in te tuin en in boomgaarden. Zoals bij De Sterregaard in Hedel. https://www.fondazioneslowfood.com/en/nazioni-arca/netherlands-en/

 

  1. De vlier Op menig boerenerf vond je een vlier bij de schuur. In de lente kunnen je van de bloemschelmen siroop maken. De besjes zijn fantastisch om jam van de maken.  Tegenwoordig vind je ze nog in de stad, ik gok zo dat jij er gewoon voorbij fietst omdat je de struik niet herkent. Zo jammer want vlierbessensiroop is ronduit fantastisch. https://www.tuinadvies.nl/artikels/vlierbessensiroop_maken_vlierbessenjam

Evenals de siroop van de Magnolia. Ja je kunt van de bloemblaadjes een siroop of azijn maken. http://demeisjesvandemoestuin.nl/recepten-met-magnolia-bloemen/

3. Het Chaams Hoen Deze kip stond op het menu van menig edelman in Breda. Het ras deed het fantastisch op de zandgronden, en de smaak en vlezige textuur werd geroemd. Tegenwoordig is er nog 1 producent.  Het Chaams Hoen of Chaamse Pel is totaal anders dan dat wat je gewend bent uit je supermarkt. Het vlees is compact, de smaak verfijnd. Het beste kun je de kip langzaam laten garen in haar eigen bouillon. Teveel haast en je kip wordt zo taai als schoenleer. Wie neemt er nog de tijd om uren te wachten tot de kip gaar is? Jammer de jammer want de unieke smaak van dit ras dreigt te verdwijnen. Maar gelukkig zijn er mensen die zich het lot van Chaams Hoen aantrekken. Ga eens kijken op de Walnoothoeve in Hoeven, daar kun je in de herfst het Chaamse Pel kopen.  https://www.walnoothoeven.nl/ 
Van 1 kip kun je gemakkelijk met 4 personen eten, maak er een ragout van bijvoorbeeld. En van de botjes kun je een geweldige bouillon maken. En wist je dat chefkok van het Rijksmuseum Joris Bijdendijk er vaste klant is? https://twitter.com/jorisbijdendijk

 

Wil je een overzicht van Nederlande rassen, gewassen en produkten die op de nominatie staan om te verdwijnen? Kijk eens op https://www.fondazioneslowfood.com/en/nazioni-arca/netherlands-en/

En om de opgroeiende generatie in contact te brengen met al wat groeit en bloeit kun je terecht bij Zwerfspoor https://zwerfspoor.blog. Zwerfspoor is een onderwijsadviesbureau uit Breda. In hun Tuin voor Verder vind je onder meer een aantal bijzondere bomen en gewassen.

 

 

Tot de volgende blog! Groetjes, Riquette van de Pol

 

 

 

 

 

 

Write A Comment