Onder een koningsblauwe hemel verandert de zon het bladerdak van het bos in een brandende herfstdeken. Het meest magische moment van het jaar. Het is een sport om op het moment suprême in het bos te zijn als het plots de zomer loslaat en het miljoenen herfstkleurige blaadjes regent.

Voor heel even lijkt ook de bosgrond in vuur en vlam te staan. Wat wij niet kunnen zien is dat op dat bijzondere moment waarop de bodem door miljoenen kleurige blaadjes wordt bedekt een bijna magisch proces begint.

Zeg eens, wat zie jij als je in een bos bent? Is het voor jou een verzameling bomen en planten? Wat als ik je vertel dat het bos veel meer is en kan dan wat jij kunt zien?

Laat me je vertellen over het geheime leven van het bos

Er zijn talloze westerse en oosterse mythes, gedichten, sprookjes en kinderboeken gewijd aan de magische natuur. Eentje waarin bomen kunnen praten en huilen, waar witte wieven wonen en een meisje via een konijnenhol in een wonderlijk land komt.  De sprookjesboom in de Efteling spreekt de jongste generatie waarschijnlijk het meest aan. Pratende bomen zijn onzin? Een verzinsel? Of toch niet?

Het geheime leven van bomen kwam een heel aantal jaar terug op mijn pad. Ik las een artikel over beukenbomen, waar en waarin, dat weet ik helaas niet meer. Wat het zei, een beuk geeft in vierhonderd jaar maar zestig keer vruchten en van al die beukennootjes groeit er slechts één uit tot een volgroeide boom. En komt er al een boom uit een nootje…..alleen beuken die opgroeien onder het bladerdak van de moeder groeien uit tot rechte stevige bomen. De omstandigheden zijn daar onder het bladerdak van moeders precies goed. Best bijzonder toch?

De laatste jaren laat wetenschappelijk onderzoek zien hoe ongelooflijk bijzonder de natuur eigenlijk is. Er zijn een aantal verbluffende zaken gevonden, die de manier hoe we het bos zien voorgoed heeft veranderd.

Elk kind weet dat in de herfst de blaadjes van de bomen vallen. Weinig mensen weten echter dat de boom dat zelf doet. Als de zonkracht afneemt en het kouder wordt, verbreekt de boom zelf de verbinding met de blaadjes, waardoor ze uiteindelijk naar de grond dwarrelen. De boom zorgt er zo voor dat er genoeg energie is voor de koude wintermaanden.

Daar stopt het niet!

De blaadjes op de grond vergaan en bieden leven aan allerlei insecten en organismen, zowel boven als in de grond. In de grond gebeurt er iets magisch. De schimmels en sporen uit de blaadjes gaan een symbiose aan met de boom. De boom geeft ze suiker in ruil voor voedingsstoffen. Dit wordt in dit filmpje heel mooi uitgelegd:

Filmpje! Klik hier

Vind je dit al bijzonder? Wat als ik je vertel dat bomen met elkaar communiceren? Vaak over lange afstanden. Dat het bos, al die bomen, planten, schimmels en dingen samen eigenlijk een heel slim geheel, één organisme zijn? Dat ze samenwerken? Dat ze hun eigen netwerk hebben?  Dat moederbomen hun kinderen herkennen? Dat ze sociale bonden hebben en voor elkaar zorgen? Dat ze kunnen ruiken en proeven? Geen broodje aap maar werkelijk waar laat deze documentaire zien 

 https://www.intelligent-trees.com

Of kijk naar deze tedtalk van Suzanne Simard over hoe bomen met elkaar praten.

 

Dit organisme, dit netwerk kent een precair evenwicht. Iets teveel van een bepaalde stof, zoals stikstof, of een boom te veel wegkappen en het bos raakt uit balans, het netwerk raakt verstoort. Er is een reëel risico dat onze bosrijke, heiderijke omgeving door een overvloed aan stoffen die we zelf uitstoten gaat verdwijnen. Dan is die paarse heide uit ons Bredaas volkslied alleen nog een herinnering.  Het nieuws van de afgelopen maanden over Stikstof,  Pfas, Plastic soep en Co2 dat dit jaar het hoogste niveau ooit aantipt, ( https://climate.nasa.gov/vital-signs/carbon-dioxide/ ) lijkt in het bos ver weg, maar de realiteit is angstvallig dichtbij.

Lees er meer over op deze site van nasa

Gelukkig is er hoop.  Het bos is ook in onze parel van het zuiden erg populair. Vele stadsgenoten komen regelmatig in een van de bossen rondom onze stad, alleen of met hun familie, hun hond, de kinderen, de wandelgroep of hardloopvereniging.

Publiekelijk ligt het kappen van bomen erg gevoelig. Er zijn zelfs actiegroepen die partijen als Staatsbosbeheer flink onder vuur nemen. Ook in onze eigen stad komen bewoners vaker op tegen bomenkap. Zoals de bewoners van de Baronielaan rondom de herinrichting van de straat. Meest recente nieuws is dat de Partij voor de Dieren vragen heeft gesteld aan Gedeputeerde Staten rondom de voorgenomen kap van 400 bomen in Zundert.

Lees er meer over op deze site

Feit is wel dat het aantal vierkante meters bossen steeds verder afneemt. Niet alleen in Nederland (ingewisseld voor andere vormen van natuur) maar ook mondiaal neemt het kappen van bossen zorgwekkende vormen aan. https://science.sciencemag.org/content/365/6448/76. En dan heb het ik nog niet gehad over de grote hoeveelheid zwerfafval en drugsdumpingen die onze bossen teisteren.

We vinden panda’s, koala’s en dolfijnen allemaal superschattig. Maar dat bos hier om de hoek is ook prachtig. Daar kun je naar toe! Daar kun je van genieten. De natuur is een organisme met emoties en sociale banden, behandel het dus met net zoveel enthousiasme als je voor andere levende wezens doet.

Met deze zeven tips draag jij bij aan een blijvend betoverend bos

  1. Geef kennis door, leer je (klein)kinderen over de magie van het bos, tuin en park.
  2. Gooi geen afval in het bos/ park. Neem altijd alles wat je mee nam ook weer mee terug.
  3. Neem actief zwerfafval mee. Elke niet van nature voorkomende stof hoort niet in het bos of park thuis. Zeker niet als het gaat om zaken die niet vergaan zoals plastic.
    1. Breng zwerfies mee in kaart , vul in de litteratie app onder de groep stadsjuttersbreda in wat je waar gevonden hebt.
  4. Laat planten bij hun familie gewoon staan in het bos, neem ze niet mee naar huis!
  5. Blaadjes uit je tuin verwijderen? Laat ze lekker liggen. Ook in je tuin babbelen bomen, planten en struiken heel wat af. Sterker nog, dat doen ze ook met de planten bij je buren.
  6. Minder stofjes in de lucht krijgen we alleen door de uitstoot te verminderen. Beperk je eco voetafdruk. Doe de test hier http://voetafdruktest.wnf.nl
  7. Meer lezen: onder meer Peter Wohlleben: Het geheime leven van bomen. ISBN 9789400507326

Tot slot, Breda krijgt een Urban Wood Web!

Het wordt tijd dat we het mystieke van bomen, bossen en natuur ook echt eens gaan zien. In onze mooie stad wordt hard gewerkt aan het maken van een interactieve lichtinstallatie waarin je de mystiek van bomen beleeft.
Marnix en Machteld maken het verborgen netwerk van bomen zichtbaar door een playground te realiseren met oplichtende wortels. Bij fysiek contact wordt je onderdeel van dit netwerk. Er wordt een extra laag toegevoegd die je volledig onderdompelt in de geheimen, schoonheid en werking van de natuur. 

Op dit moment is het team bezig om deze installatie gerealiseerd te krijgen. Alle hulp in de vorm van onder meer sponsoring is daarbij welkom. Je kunt Marnix van de Vijver en Merel van der Linden vinden onder www.urbanwoodweb.nl.

Doei! Riquette

 



 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Write A Comment